Τα εργαστήρια απαιτούν εξαιρετικά καθαρό νερό για πειράματα και αναλύσεις, καθώς το νερό της βρύσης περιέχει πάρα πολλές ακαθαρσίες για να δώσει αξιόπιστα αποτελέσματα. Μεταξύ των διαφόρων μεθόδων καθαρισμού, το απεσταγμένο και το απιονισμένο νερό είναι οι πιο συνηθισμένες λύσεις. Ενώ και οι δύο στοχεύουν στην απομάκρυνση των ρύπων, οι διαδικασίες καθαρισμού, τα χαρακτηριστικά και οι εφαρμογές τους διαφέρουν σημαντικά.
Τα εργαστήρια χρησιμοποιούν συνήθως τρεις κύριες τεχνικές καθαρισμού νερού: αντίστροφη όσμωση (RO), απόσταξη και απιονισμός. Ενώ η απόσταξη και ο απιονισμός απομακρύνουν ιόντα από το νερό, οι μηχανισμοί και τα αποτελέσματά τους ποικίλλουν σημαντικά.
Το απεσταγμένο νερό παράγεται μέσω μιας διαδικασίας που μιμείται τον φυσικό κύκλο του νερού της Γης. Το νερό πηγής (συχνά νερό πηγής) θερμαίνεται μέχρι βρασμού, δημιουργώντας ατμό που συμπυκνώνεται ξανά σε υγρή μορφή σε ξεχωριστό δοχείο. Αυτή η διαδικασία αφήνει πίσω τα περισσότερα διαλυμένα άλατα και μη πτητικές ακαθαρσίες λόγω των υψηλότερων σημείων βρασμού τους.
Ενώ είναι αποτελεσματική στην απομάκρυνση ορυκτών και μικροοργανισμών, η απόσταξη δεν μπορεί να εξαλείψει πτητικές οργανικές ενώσεις (VOCs) ή υδράργυρο που εξατμίζονται μαζί με τους υδρατμούς. Έτσι, η ποιότητα του νερού πηγής παραμένει κρίσιμη.
Ο απιονισμός απομακρύνει τις ακαθαρσίες του νερού μέσω ρητινών ανταλλαγής ιόντων. Το νερό περνά μέσα από στήλες που περιέχουν θετικά και αρνητικά φορτισμένες ρητίνες που αντικαθιστούν τα ιόντα ορυκτών με ιόντα υδρογόνου (H+) και υδροξειδίου (OH-), τα οποία στη συνέχεια συνδυάζονται για να σχηματίσουν καθαρό νερό (H2O).
| Χαρακτηριστικό | Απεσταγμένο Νερό | Απιονισμένο Νερό |
|---|---|---|
| Μέθοδος Καθαρισμού | Απόσταξη | Ανταλλαγή Ιόντων |
| Κύριες Ακαθαρσίες που Απομακρύνονται | Ορυκτά, βαρέα μέταλλα, μικροοργανισμοί | Μόνο ιόντα |
| Απομάκρυνση Οργανικών Ενώσεων | Μερική (εξαρτάται από την πηγή) | Καμία |
| Απομάκρυνση Μικροοργανισμών | Ναι | Όχι |
| Επίπεδο Καθαρότητας | Υψηλό | Μέτριο έως Υψηλό |
| Κόστος | Υψηλότερο | Χαμηλότερο |
Ενώ το απεσταγμένο νερό μπορεί να καταναλωθεί (αν και όχι θρεπτικά ιδανικό), το απιονισμένο νερό δεν πρέπει ποτέ να καταποθεί. Οι διαβρωτικές του ιδιότητες μπορούν να βλάψουν την αδαμαντίνη των δοντιών και τους μαλακούς ιστούς, και η διαδικασία δεν απομακρύνει παθογόνα. Ακόμη και το απεσταγμένο απιονισμένο νερό απαιτεί έκθεση στον αέρα πριν από την κατανάλωση.
Οι επαγγελματίες του εργαστηρίου πρέπει να επιλέγουν προσεκτικά τους τύπους νερού με βάση τις πειραματικές απαιτήσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες καθαρότητας, τους περιορισμούς του προϋπολογισμού και τους παράγοντες ασφάλειας. Η κατανόηση αυτών των διαφορών διασφαλίζει ακριβή, αξιόπιστα επιστημονικά αποτελέσματα.